ĐỀ TÀI:
Giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động thư viện
A/ Mở đầu:
I/ Đặt vấn đề:
1/ Thực trạng của vấn đề:
Từ lâu, thư viện được coi là một nơi trang nghiêm để lưu giữ sách- những
giá trị tinh thần cao quý của cha ông. Đó là tài sản tri thức vô giá của nhân loại.
Ngày nay, trường học là nơi đào tạo ra một thế hệ có đầy đủ những phẩm
chất tốt đẹp nhất về chân, thiện, mĩ thì thư viện là một bộ phận cơ sở vật chất quan
trọng không thể thiếu trong nhà trường.
Mỗi bước thăng trầm của lịch sử mà con người nhìn nhận về vai trò và vị trí
của Thư viện có khác nhau. Nhưng thư viện vẫn luôn được xem là nơi giáo dục
con người đầy đủ nhất, lâu dài nhất và chắc chắn nhất thông qua sách.
Trường THCS Ngô Mây thuộc Phòng giáo dục - đào tạo thành phố Quy
Nhơn đang phát triển mọi mặt, cơ sở vật chất được khang trang, sạch đẹp, chất
lượng giáo dục từng bước được nâng cao sau sự nổ lực của tập thể cán bộ giáo
viên, nhân viên và sự phấn đấu học tập của học sinh.
Trước đây, hoạt động của thư viện nhà trường chưa được đầu tư quan tâm
đúng mức. Điều kiện kinh tế - xã hội ở địa phương còn nhiều khó khăn. Trường
nằm trên địa bàn phường Ngô Mây, đông dân cư, người dân ở đây phần lớn là lao
động phổ thông và buôn bán nhỏ nên việc quan tâm con em trong học tập cũng như
vui chơi còn hạn chế.
Cơ sở vật chất của Nhà trường chưa được đầy đủ, thư viện được bố trí ở khu
nhà cấp 4 ẩm thấp, chật hẹp (60m2), ngập nước trong những mùa mưa,.. Vốn tài
liệu chưa phong phú về thể loại, chưa đa dạng về nội dung, chỉ có hơn 3000 bản
sách các loại: giáo khoa, giáo viên, tham khảo, thiếu nhi. Thư viện chưa được trang
bị máy vi tính, chưa ứng dụng công nghệ thông tin vào hoạt động. Việc xử lý kỹ
thuật tài liệu và quản lý hồ sơ, sổ sách của thư viện hoàn toàn bằng thủ công, tốn
thời gian và không khoa học. Cán bộ thư viện (CBTV) mới về trường còn rụt rè,
thiếu kinh nghiệm, không mạnh dạn tham mưu cùng BGH đề xuất các giải pháp, tổ
chức hoạt động, tạo điều kiện cho thư viện hoạt động tốt.
Chất lượng phục vụ bạn đọc trong nhà trường cũng có nhiều hạn chế: giáo
viên chỉ đến thư viện mượn sách giáo khoa, sách nghiệp vụ đề giảng dạy, ít khi
ngồi thư viện đọc các tài liệu sách báo khác. Học sinh thì cảm thấy không thích thú
khi đến thư viện, một mặt vì tài liệu thư viện còn nghèo nàn, các em lại thích đọc
truyện tranh, thời gian rảnh rỗi ở trường rất ít (15 phút ra chơi) nên không thể tìm
và chọn sách để đọc, thư viện bài trí chưa bắt mắt, chưa thu hút được sở thích của
học sinh.
Sự phát triển của công nghệ thông tin đã ảnh hưởng không nhỏ đến sở thích
và thói quen trong việc tìm kiếm thông tin của giáo viên và học sinh. Hiện nay, các
trò chơi trực tuyến hấp dẫn đã cuốn hút giới trẻ nói chung và học sinh của Trường
lao vào đã chiếm khá nhiều thời gian rỗi dành cho việc đọc sách. Mặt khác, nhu
cầu tìm tin nhanh nhạy và đầy đủ tràn ngập trên mạng internet đã làm xao nhãn và

nhiều người đã quên mất việc đọc và tìm thông tin trên sách. Văn hóa đọc đang bị
văn hóa nghe nhìn lấn át.
Thư viện cũng chưa có kế hoạch cụ thể, thiết thực, tạo hứng thú cho giáo
viên và học sinh. Cán bộ thư viện còn quá cứng nhắt trong việc linh động cho học
sinh mượn sách. Tập thể nhà trường chưa có sự phối hợp đồng bộ trong việc vận
động học sinh đọc sách cũng như trong việc giữ gìn sách. Nhiều học sinh còn chai ì
trong việc trả sách dẫn đến việc mất sách, hỏng sách.
Bên cạnh những khó khăn trên, thư viện nhà trường nhiều năm qua cũng
được quan tâm sâu sát và có những biện pháp chỉ đạo kịp thời từ Ban giám hiệu đề
cải thiện việc đọc sách trong nhà trường.
Tập thể giáo viên luôn vận động và tạo điều kiện để học sinh đến thư viện
đọc sách và tìm thông tin khi cần thiết. Các tổ chức Đoàn, Đội luôn quan tâm, phối
hợp cùng thư viện tổ chức các hoạt động chào mừng các ngày lễ lớn như 22/12,
20/11, 26/3,.. làm cho hoạt động thư viện được sôi nổi. Học sinh nhiều em rất
ngoan, ham đọc sách và giữ gìn sách tốt.
Cán bộ thư viện nhiệt tình, cần mẫn, mong tìm ra những biện pháp tốt nhất
để học sinh có thể khai thác hết nguồn kiến thức trong sách có tại thư viện. Tránh
lãng phí nguồn kiến thức phong phú trong sách và học sinh và giáo viên không
phải tốn tiền mua sách ngoài các nhà sách.
Trước những thuận lợi và khó khăn trên, làm thế nào để khắc phục và phát
huy thực trạng đó lại là điều đáng phải suy nghĩ để tìm ra phương cách tốt nhất
nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động thư viện.
2/ Ý nghĩa và tác dụng của giải pháp:
Giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động thư viện nhằm khắc phục những khó
khăn mà thời gian qua thư viện đã gặp phải dẫn đến sự thiệt thòi và không phát huy
hết vai trò của thư viện.
Thư viện là nơi cập nhật, lưu trữ những giá trị tri thức, là nơi cung cấp đầy
đủ những văn bản, tài liệu của Đảng và Nhà nước. Trong trường học, đây là nơi
chứa đựng và cung cấp đầy đủ những tài liệu sách báo liên quan đến công tác giảng
dạy và học tập của cán bộ giáo viên, nhân viên và học sinh trong nhà trường.
Trước thực trạng đã nêu trên, muốn mang lại những kết quả tốt nhất góp
phần vào chất lượng giáo dục trong nhà trường thì thư viện phải có những giải
pháp cụ thể nhất, hữu hiệu nhất để khắc phục những hạn chế và khai thác triệt để
vai trò của thư viện. Nói như Gorki : “Không có sách thì không có tri thức”. Và
sách sẽ là nơi rèn luyện con người vững vàng nhất, bản lĩnh nhất và là một con
người Việt Nam chân chính nhất.
3/ Phạm vi nghiên cứu của đề tài:
Từ thực tế tình hình nhà trường, Thư viện đã tiến hành áp dụng, triển khai và
theo dõi trong quá trình thực hiện các giải pháp tại thư viện trường THCS Ngô
Mây thành phố Quy Nhơn.
II/ Phương pháp tiến hành:
1/ Cơ sở lý luận và thực tiễn định hướng cho việc nghiên cứu, tìm giải
pháp nâng cao hiệu quả hoạt động thư viện.
Thư viện trường học giữ vai trò quan trọng, được coi là trung tâm thông tin,
là trái tim của nhà trường. Thư viện trường học là nơi lưu giữ đầy đủ nhất những
tài liệu sách, báo của Đảng, nhà nước và của Ngaanh, nhằm cung cấp và trang bị
kiến thức chuyên môn, kiến thức tổng thể cho giáo viên, giúp học sinh bồi dưỡng

rèn luyện kiến thức trên lớp học. Tạo cho các em thói quen đọc sách, hình thành
văn hóa đọc trong nhà trường. Đây là cơ sở quan trọng giúp tiếp cận tri thức rộng
lớn, tu dưỡng phẩm chất đạo đức tốt đẹp nhất. “Đọc sách làm cho tâm hồn con
người luôn thanh sạch”
Thư viện trường học không nằm ngoài ý nghĩa trên, làm thế nào để đối
tượng bạn đọc trong nhà trường khai thác hết giá trị tài sản tinh thần ấy mới là điều
lớn lao nhất. Đây cũng là mấu chốt cho hoạt động thư viện. Thư viện có hoạt động
tốt không, đối tượng bạn đọc rất quan trọng. Để giáo viên và học sinh tiếp cận tốt
nhất thì cán bộ thư viện (CBTV) được coi là người trung gian tạo điều kiện thuận
lợi nhất cho bạn đọc và tài liệu thư viện gặp nhau.
Xây dựng kế hoạt, trang bị cơ sở vật chất, phải tìm hiểu nhu cầu đọc của học
sinh, bổ sung tài liệu, xử lý kỹ thuật, xây dựng đường đi của sách, hướng dẫn cho
bạn đọc tìm tài liệu nhanh và đúng với nhu cầu của mình. Làm thế nào để thư viện
trở thành nơi giúp ích rất lớn trong việc cung cấp thông tin, bồi dưỡng kiến thức,
đáp ứng nhu cầu tìm hiểu nghiên cứu và giải trí của giáo viên và học sinh. Lúc này
hoạt động thư viện mới thật sự có chất lượng.
Trường THCS Ngô Mây thuộc phòng giáo dục - đào tạo thành phố Quy
Nhơn, được thành lập từ năm 1990, trên cơ sở sát nhập khối cấp 2 của trường
PTCS trên địa bàn. Trường được đầu tư xây dựng trên khuôn viên 6000m2 ở khu
sân bay cũ. Tháng 1 năm 2013 nhà trường đã được UBND Tỉnh công nhận là
trường đạt chuẩn quốc gia giai đoạn 2. Trong những năm học qua, tỉ lệ học sinh tốt
nghiệp THCS đạt 100%, tỉ lệ học sinh được tuyển vào hệ công lập đạt 46,8% 56,4% qua các năm. Liên đội nhà trường luôn giữ vững liên đội xuất sắc cấp Tỉnh.

Thư viện là trung tâm văn hóa thông tin trong nhà trường, là cơ sở để đánh
giá chất lượng giáo dục. Hiện nay, thư viện được bố trí ở dãy lầu mới xây, có diện
tích 90m2, đủ điều kiện để làm việc và đọc sách, với một kho chứa sách và một
phòng đọc sách riêng biệt, đúng tiêu chuẩn thư viện tiên tiến được Sở GD- ĐT
Bình Định công nhận ngày 14 tháng 5 năm 2009. Nhà trường xem hoạt động thư
viện như một mắt xích quan trọng trong hoạt động chuyên môn, góp phần nâng cao
tay nghề cho giáo viên và giúp học sinh tìm hiểu thêm các kiến thức ngoài sách
giáo khoa mà giáo viên đã truyền thụ cho các em, góp phần hình thành môi trường
văn hóa học đường, xây dựng và hình thành nhân cách ở lứa tuổi thanh thiếu nhi.
Thư viện nhà trường được trang bị một máy vi tính có nối mạng, các công
đoạn xử lý kỹ thuật , cập nhật quản lý tài liệu đã được áp dụng từ phần mềm quản
lý thư viện Vemis-Library. Thư viện đã từng bước thay đổi phương pháp phục vụ

cũ (từ một kho sách truyền thống, chỉ cho giáo viên mượn tài liệu để giảng dạy, thư
viện ít mở cửa), cải thiện và tiến hành những hoạt động mang tính sáng tạo, thiết
thực hơn. (Lúc này thì lượng thông tin khá phong phú, phương thức tiếp cận
nhanh, sở thích của học sinh cũng đã thay đổi- đây là thuận lợi nhưng cũng là một
thách thức trong hoạt động thư viện). Từ đó, thư viện nhà trường có nhiều biện
pháp để xây dựng thư viện là một trung tâm văn hóa - thông tin của nhà trường,
đáp ứng kịp thời và hiệu quả trong công tác giảng dạy và học tập.
Lãnh đạo nhà trường xem thư viện là nơi cung cấp đầy đủ sách báo cho giáo
viên và học sinh, là nơi sinh hoạt văn hóa lành mạnh, bổ ích, góp phần tích cự vào
chất lượng giáo dục vì vậy thường xuyên quan tâm sát sao, tạo điều kiện đầu tư cơ
sở vật chất trang thiết bị, tổ chức các hoạt động nhân các ngày lễ lớn nhằm giáo
dục thể chất và tinh thần cho học sinh, giáo dục chính trị tư tưởng cho giáo viên.
2/ Các biện pháp tiến hành, thời gian tạo ra giải pháp:
Thư viện đã tiến hành các biện pháp nhằm tạo ra giải pháp hữu hiệu nhất.
Tiến hành tìm hiểu sở thích hứng thú đọc của bạn đọc. Mở rộng phạm vi đọc sách
và quản lý sách trong tập thể cán bộ giáo viên, nhân viên và học sinh toàn trường.
Xây dựng môi trường đọc sách thân thiện nhất. Tổ chức các hoạt động ngoại khóa,
tạo sân chơi tìm kiếm tri thức trong học sinh toàn trường nhân các ngày lễ lớn.
Tích cực tổ chức các buổi tuyên truyền giới thiệu sách, nhằm theo dõi sở thích đọc
sách của học sinh. Tham gia tổ chức các buổi sinh hoạt chính trị trong các cuộc
họp hội đồng giáo viên, giữ vững vai trò của thư viện trong nhiệm vụ chính trị của
nhà trường. Từ những hoạt động trên, thư viện đã tiến hành tổng thể các cuộc
thống kê số lượng và chất lượng bạn đọc đến thư viện cũng như kết quả hai mặt
giáo dục . Từ đó mạnh dạn đề xuất sáng kiến kinh nghiệm với đề tài: giải pháp
nâng cao hiệu quả hoạt động thư viện.
Thời gian tạo ra giải pháp bắt đầu từ 2010 - 2013.
B- Nội dung:
I/ Mục tiêu:
Những năm qua, Đảng và Chính phủ cũng đã có nhiều chủ trương và biện
pháp cụ thể nhằm đẩy mạnh công tác xây dụng thư viện trường học như: Quyết
định 61, Quyết định 01 của Bộ giáo dục - đào tạo, Thông tư 30 TTLB, thông tư
05/VP, Pháp lện thư viện,…
Nhà trường xem hoạt động thư viện như một mắt xích quan trọng trong hoạt
động chuyên môn, góp phần nâng cao tay nghề cho giáo viên, giúp học sinh tìm
hiểu thêm kiến thức ngoài sách giáo khoa, góp phần hình thành môi trường văn
hóa học đường, xây dựng và hình thành nhân cách ở lứa tuổi thiếu nhi.
Vì vậy thư viện nhà trường luôn được quan tâm tạo điều kiện về mọi mặt đề
phát huy và thể hiện hết vai trò của một thư viện trường học nhằm góp phần vào
việc dạy và học, nâng cao chất lượng giáo dục trong nhà trường. Nâng cao hiệu
quả hoạt động thư viện chính là thực hiện nhiệm vụ giáo dục trong thư viện nhà
trường.
CBTV có chuyên môn, nhiệt tình, luôn trăn trở với những giải pháp mong
đưa hoạt động thư viện mạnh hơn để sách báo, tài liệu của thư viện đến với giáo
viên và học sinh và khai thác chúng một cách hiệu quả nhất.
II/ Mô tả giải pháp của đề tài:
1/ Thuyết minh tính mới:

Từ thực trạng của thư viện nhà trường, thư viện đã có những giải pháp nhằm
khắc phục những khó khăn, phát huy những mặt tích cực để cải thiện và dần nâng
cao hiệu quả hoạt động thư viện.
 Xây dựng kế hoạch hoạt động thư viện
Căn cứ vào văn bản chỉ đạo chương trình hoạt động thư viện trường học của
phòng giáo dục - đào tạo, từ thực tế tình hình nhà trường và thư viện, xây dựng kế
hoạch hoạt động thư viện vào mỗi đầu năm học.
Kế hoạch hoạt động thư viện là bản hoạch định nội dung công việc cụ thể
thực hiện trong một năm học. Từ kế hoạch đó, thư viện tiến hành theo trình tự từng
học kỳ, từng tháng đi vào hoạt động có hệ thống. Mỗi tháng có kế hoạch rõ ràng,
nhận xét những mặt làm được và những hạn chế để có biện pháp khắc phục ở tháng
sau. Kế hoạch hoạt động thư viện được Ban giám hiệu ký duyệt thực hiện. Cụ thể:
Theo dõi hiện trạng chất lượng cơ sở vật chất thư viện, đầu mỗi năm học
CBTV có kế hoạch tham mưu, đề xuất xin được trang bị như: tủ sách, giá sách, bàn
ghế, các tranh ảnh, bảng biểu, các câu danh ngôn,... trang trí cho thư viện, tạo
không gian thoáng rộng, đủ ánh sáng và đẹp mắt, tạo thuận lợi và hứng thú khi đến
thư viện đọc sách của giáo viên và học sinh.
Theo dõi yêu cầu tài liệu của giáo viên, khảo sát nhu cầu hứng thú đọc sách
của học sinh để có kế hoạch bổ sung sách. Mặt khác, để tài liệu thư viện luôn
phong phú, một nguồn sách được bổ sung cho thư viện đó là kêu gọi việc quyên
góp sách trong học sinh và có thể liên hệ trao đổi luân chuyển sách báo với các thư
viện trường bạn.
Tài liệu sách báo được bổ sung, CBTV tiến hành công tác xây dựng kho
sách bằng cách: xử lý kỹ thuật qua các khâu: đóng dấu, dán nhãn, phân loại, mô tả,
vào sổ đăng ký cá biệt, xếp phích và xây dựng tủ mục lục, đưa sách lên giá, tạo
phích chỉ chỗ, tổ chức giới thiệu đưa sách đến với bạn đọc.
CBTV tổ chức kho phụ để phục vụ cho học sinh: Kho phụ là kho sát với thủ
thư hay còn gọi là kho tạm. Kho phụ xếp các tài liệu thiết yếu nhất, được xuất bản
những năm gần đây, độc giả thường hay hỏi mượn nhất. Việc tổ chức kho phụ giúp
thủ thư đỡ mất công đi lại nhiều, phục vụ nhanh hơn, bạn đọc đỡ mất thời gian chờ
đợi. Tài liệu trong kho phụ thường được xếp theo môn loại khoa học, theo chủ đề
của tài liệu, kho phụ thường tổ chức theo hình thức kho mở. Nhờ có hệ thống các
kho phụ mà nhu cầu của độc giả được thoả mãn nhanh hơn, các kho phụ thường sát
với yêu cầu của bạn đọc hơn. Đặc điểm của kho phụ là luôn luôn được bổ sung tài
liệu mới theo định kỳ. Hàng năm đều có chuyển các tài liệu cũ trở về kho chính.
Kho phụ tài liệu luôn mới, có tính thời sự, tính cấp thiết.
Đầu mỗi năm học, CBTV lập kế hoạch, xin ý kiến của BGH, tổ chức buổi
phát động phong trào đọc sách trong học sinh toàn trường, thông qua đó có thể thu
thập được ý kiến của học sinh về thư viện, chẳng hạn: tình hình sách, thái độ phục
vụ, lịch mượn, trả,.. Thông qua các cuộc họp Tổ, họp Hội đồng tuyên truyền giới
thiệu tài liệu, sách báo mới của Đảng, Nhà nước đăng trên các báo Tư pháp, báo
Nhân dân hoặc báo Giáo dục Thời đại,.. Giới thiệu trực quan danh mục những sách
mới bổ sung trên bảng thông báo của thư viện. Thông qua các buổi chào cờ đầu
tuần, tuyên truyền đọc sách và giới thiệu sách mới, hoặc điểm sách theo chủ đề, tạo
hứng thú đọc sách trong học sinh. Phối hợp với Liên đội, xây dựng các chương
trình phát thanh măng non lồng vào đọc truyện, kể chuyện và giới thiệu sách mới
hoặc sách theo chủ đề, tạo sự phong phú về nội dung hoạt động Đội, thu hút học

sinh đến Thư viện đọc sách. CBTV thường xuyên theo dõi, quan tâm sát sao đến sở
thích, hứng thú đến thư viện đọc sách của học sinh. Sua khi phát động phong trào
đọc sách, CBTV đề ra thời gian làm thẻ thư viện theo từng đợt. Hướng dẫn học
sinh sử dụng hệ thống tủ mục lục và viết phiếu yêu cầu khi mượn sách.
Xây dựng kế hoạch đọc sách cho học sinh. Kế hoạch đọc sách phải nằm
trong kế hoạch của nhà trường, kế hoạch nêu lên được từng chủ điểm của tháng.
Xây dựng kế hoạch trên cơ sở chương trình học của nhà trường, sở thích đọc sách
của học sinh. Đến trước thi học kỳ chừng một tháng, CBTV tiến hành giới thiệu,
trưng bày cho các em mượn các loại sách như: giải bài tập, câu hỏi ôn tập, một số
đề kiểm tra,.. Xây dựng kế hoạch đọc sách là mọt biện pháp tốt nằm trong kế hoạch
chung được xây dựng và triển khai vào đầu năm học.
Đổi mới và mở rộng các hình thức phục vụ bạn đọc nhằm phát huy tác dụng
của sách báo đối với chất lượng giáo dục của nhà trường và phát triển vòng quay
của sách. Bên cạnh các hình thức phục vụ truyền thống, thư viện sang tạo ra nhiều
hình thức phục vụ bạn đọc thật sự hiệu quả. Tổ chức phục vụ cho các em đọc sách,
báo tại thư viện trong từng buổi học phụ đạo, đi lao động, đi tham gia các hoạt
động khác của nhà trường, đi tập huấn Đội,.. Nêu lên một số phương pháp đọc sách
hiệu quả. Khi đọc sách phải có bút viết bên cạnh, đọc kỹ từng trang, vừa đọc vừa
suy nghĩ, liên hệ thực tế. Những điểm nào cần lưu ý, những kiến thức cơ bản,.. ta
chép vào sổ tay (sổ nhật ký thư viện), rút ra những nội dung cơ bản và ý nghĩa của
cuốn sách đã đọc, nắm vững những kiến thức và làm được nhiều bài tập trong sách
tham khảo. Nếu làm được điều đó một cách thường xuyên và theo thói quen sẽ
giúp học sinh hiểu bài và làm bài được tốt, tư duy phát triển và kết quả học tập
được nâng cao.
Sơ kết hoạt động tháng, điểm qua những hoạt động đã làm, nhận xét những
mặt làm được và những hạn chế, thống kê lượt bạn đọc đến thư viện, lượt sách đã
mượn, rút ra kinh nghiệm, đề ra phương hướng và kế hoạch tháng tới.
Kiểm kê bảo quản và vệ sinh kho sách. Thường xuyên vệ sinh kho, bao bọc
sách, kiểm kê số lượng sách theo từng tủ sách (giáo viên, giáo khoa, tham khảo,
thiếu nhi, đạo đức, pháp luật). Theo dõi và lập kế hoạch thanh lý sách, báo cũ,
hongt, rách nát qua từng năm sử dụng, tạo thông thoáng kho sách, giúp tăng tuổi
thọ cho sách và có kế hoạch bổ sung sách kịp thời, phục vụ đầy đủ và có hiệu quả,
nâng cao chất lượng hoạt động thư viện.
Theo dõi thực tế và yêu cầu của hoạt động thư viện, kiến nghị, cải tạo mở
rộng phạm vi, trang thiết bị, đảm bảo tốt cho hoạt động thư viện. Bám sát chương
trình và yêu cầu giảng dạy, đề xuất được bổ sung và giới thiệu tài liệu kịp thời, phù
hợp. Tham mưu với BGH tổ chức các buổi sinh hoạt ngoại khóa theo chủ điểm
tháng, tổ chức các cuộc thi chào mừng các ngày lễ lớn. Tổng kết khen thưởng,
khuyến khích tinh thần, tạo hứng thú tìm tòi, ham học, đọc sách trong học sinh.
 Công tác quản lý thư viện:
Hồ sơ, sổ sách: Cần nghiêm ngặt thực hiện quy định về hồ sơ sổ sách. Hồ sơ
sổ sách thư viện là phương tiện quản lý tài sản thư viện, là cơ sở để đánh giá chất
lượng cũng như hiệu quả hoạt động thư viện. Đây là yếu tố để BGH nhà trường
đánh giá quá trình làm việc của CBTV. Vì vậy, hồ sơ sổ sách là khâu quan trọng
trong công tác quản lý của thư viện. Phải tuân thủ chuyên môn thư viện về đăng ký
vào sổ cá biệt, tổng hợp kịp thời vào sổ đăng ký tổng quát kho thư viện. Đối với
việc này, CBTV cần cẩn thận vào sổ chính xác, không tẩy xoá gây mất thẩm mỹ

cho sổ sách, bảo quản dung bìa bao sổ sách lại để tránh hư hỏng. Mỗi đợt bổ sung
sách cần cập nhật nhanh chóng, chính xác, vào sổ kịp thời, đưa sách đến tay bạn
đọc. Vào cuối mỗi năm học cần biết được những sách nào mất, thanh lý và ghi vào
cột “Nhày và số biên bản xuất” để dễ quản lý. Hiện nay, thư viện đã áp dụng phần
mềm Vemis - phân hệ quản lý thư viện, làm quen được cách quản lý mới trên phân
hệ này. Việc nhập dữ liệu, biên mục, lưu thông và bảo quản cũng được thuận lợi và
khoa học.
Xử lý kỹ thuật: Khâu xử lý kỹ thuật sách mới để đưa vào sử dụng là công
đoạn quan trọng trong dây chuyền đường đi của sách. Vào sổ đăng ký cá biệt chính
xác, đóng dấu, dán nhãn, xếp phích và xếp giá một cách khoa học thì khi đưa vào
lưu thông mới được thông suốt, không nhầm lẫn.
Công nghệ thông tin: Đã sử dụng phần mềm Vemis vào công tác thư viện.
Với tiện ích cập nhật dữ liệu, biên mục, lưu thông và quản lý tài liệu được thuận
lợi, khoa học đã tạo hứng thú đối với CBTV, giúp học sinh tìm tài liệu được nhanh
hơn. Giờ đây, bạn đọc chọn được sách nào, tôi chỉ cần tra trên phân hệ quản lý này
có thể biết được trong kho còn bao nhiêu quyển, ở số đăng ký bao nhiêu và lấy cho
mượn sau khi vào phần mượn của người đó.
 Tổ chức hoạt động:
- Công tác phối hợp:
Với BGH: Phê duyệt và giải quyết mọi yêu cầu của CBTV nếu thấy cần thiết
và đúng quy định về việc bổ sung và thanh lý tài liệu, tổ chức các hoạt động nhằm
tạo hứng thú đọc sách của bạn đọc.
Các đoàn thể (Chi đoàn TNCSHCM, Liên đội,…): Tuyên truyền cho học
sinh tham gia phong trào đọc sách và quyên góp sách, cùng CBTV tổ chức các
buổi sinh hoạt ngoại khoá theo chủ điểm hằng tháng và trong các ngày lễ lớn.
Với giáo viên (chủ yếu là GVCN): Nhắc nhở và vận động học sinh tham gia
đọc sách. Tổ chức lịch đến thư viện cho các em, tổ chức cho các em tham gia các
phong trào, các hoạt động khác do thư viện phát động,… Lồng ghép giới thiệu các
tài liệu, sách báo của thư viện có lien quan đến môn học để học sinh tìm đọc, củng
cố và mở rộng kiến thức.
Đội ngũ học sinh nòng cốt: tham mưu với BGH, kiến nghị với GVCN chọn
những học sinh ngoan, nhiệt tình và ham đọc sách, quý sách gồm: lien đội trưởng,
lớp trưởng các lớp tham gia làm cộng tác viên cho thư viện. Liên đội trưởng quản
lý chung các hoạt động mượn, đọc sách của học sinh toàn trường. Lớp trưởng theo
dõi việc đọc sách của các bạn trong lớp. Tổ chức tuyên truyền cho các bạn đến thư
viện. Nhắc nhở các bạn mượn và trả sách đúng thời hạn quy định. Sử dụng sách có
hiệu quả.
 Thực hiện kế hoạch hoạt động:
Xây dựng vốn tài liệu: Đây là yếu tố tạo nên thư viện, bao gồm sách, báo,
bản đồ, tranh ảnh, các văn bản chỉ đạo của Đảng, Nhà nước, các loại băng, đĩa từ,..
Hằng năm, thư viện phải có kế hoạch bổ sung các loại hình tài liệu này với nội
dung phù hợp với công việc giảng dạy và học tập, rèn luyện của giáo viên và học
sinh. Khi bổ sung sách báo cần dựa vào danh mục mà Bộ giáo dục - đào tạo ban
hành, danh mục sách của công ty sách thiết bị trường học giới thiệu. Căn cứ vào
các phiếu điều tra về nhu cầu sở thích của học sinh, hỏi ý kiến giáo viên, tổ chuyên
môn để bổ sung sách báo phù hợp với cấp học, chương trình giảng dạy của giáo
viên, trình độ học tập của học sinh trong từng năm học. Vì ngân sách dành cho thư

viện mua sách cũng chưa nhiều cho nên số lượng tài liệu hang năm chưa được dồi
dào. Do đó người CBTV cần chọn sách phù hợp cả về số lượng và chất lượng mà
vẫn đảm bảo nhu cầu của giáo viên và học sinh. Bên cạnh đó, cần huy động thêm
nguồn sách từ chương trình quyên góp sách vào cuối mỗi năm học. Nếu biết phát
huy tốt chương trình này thì đây sẽ là nguồn tài liệu quý giá bổ sung cho thư viện
hằng năm. Để làm được việc này, CBTV xin ý kiến BGH, phối hợp với Liên đội
phát động phong trào vào các giờ chào cờ đầu tuần, nêu được ý nghĩa và tác dụng
thiết thực đối với các em cũng như những thế hệ sau của nhà trường khi được đọc
những quyển sách hay mà các em quyên góp. Cũng có thể huy động nguồn vốn từ
học sinh làm thẻ thư viện để bổ sung them vốn tài liệu cho thư viện trường theo
đúng quy định của nhà nước và của ngành.

Bất kỳ một cơ quan thông tin thư viện nào muốn hoàn thành tốt chức năng
nhiệm vụ của mình muốn đạt được hiệu quả phục vụ tốt nhất điều quan tâm trước
tiên là phải xây dựng và phát triển cho được vốn tài liệu đủ lớn về số lượng với
chất lượng tốt, phong phú về chủng loại, phù hợp với yêu cầu ngày càng cao của
người dung tin. Để xây dựng được vốn tài liệu vừa lớn về số lượng, vừa mạnh về
chất lượng, các cơ quan thông tin thư viện không thể bổ sung ồ ạt các loại tài liệu
có trên thị trường (do không đủ kinh phí để mua và xử lý cũng như không đủ kho
tàng, giá kệ để lưu trữ tài liệu) mà phải tiến hành lựa chọn, cân nhắc kỹ càng từng
loại tạp chí, từng cuốn sách. Cơ sở của việc lựa chọn đó là các nguyên tắc, quy tắc
lựa chọn tài liệu hay còn gọi là chính sách lựa chọn tài liệu. Những nguyên tắc này
được xây dựng dựa trên chức năng, nhiệm vụ mà thư viện hay cơ quan thông tin
được giao phó.
Nghiên cứu cộng đồng người dung tin, những người dung tin hiện tại và cả
những người dung tin tiềm năng trong tương lai. Hay nói khác đi, ta cần phải trả
lời câu hỏi: Ai đang được phục vụ và ai phải được phục vụ? Muốn vậy, cần phải

tiến hành các cuộc điều tra, khảo sát để xác định thành phần người dùng tin hiện tại
cũng như người dùng tin tiềm năng với nhu cầu thông tin của họ. Việc nghiên cứu
này là rất cần thiết, nó giúp xác định rõ hơn đối tượng phục vụ của thư viện, nhu
cầu của người dùng tin và qua đó có thể đề ra được hướng ưu tiên trong chính sách
mà thư viện hay cơ quan thong tin cần xây dựng.
Tuyên truyền giới thiệu sách: Đây là khâu quan trọng trong việc đưa tài liệu
sách báo đến với bạn đọc. Là quá trình lựa chọn tài liệu, biên soạn bài giới thiệu,
tranh thủ thời gian chuyển tải nội dung đến giáo viên và học sinh trong trường. Có
các hình thức tuyên truyền, giới thiệu bằng miệng trong các buổi chào cờ đầu tuần,
trong sinh hoạt tập thể, các cuộc họp tổ chuyên môn, sinh hoạt chuyên đề, trong
các cuộc họp hội đồng nhà trường, giới thiệu trực quan bằng danh mục hoặc bằng
hình ảnh,.. Thường xuyên hướng dẫn bạn đọc tìm sách, phân tích nội dung từng
cuốn sách, nói rõ tác dụng nghệ thuật cũng như giá trị giáo dục,.. Nhằm mục đích
gây hứng thú cho độc giả, khơi dậy long ham mê đọc sách của người đọc. Dựa vào
nhiệm vụ năm học mà làm chuyên đề.
Sáng tạo nhiều hình thức trong công tác tuyên truyền giới thiệu sách, báo.
Trước đây, thư viện chỉ giới thiệu sách trên bảng. Nay đã giới thiệu trong các buổi
sinh hoạt chuyên môn, giới thiệu dưới cờ, thong qua chương trình phát thanh măng
non của nhà trường,… Nhờ thay đổi hình thức này mà thư viện đã thu hút được rất
nhiều giáo viên, học sinh đến mượn sách, báo. CBTV đã gợi mở, hướng dẫn bạn
đọc tìm sách, phân tích nội dung từng cuốn sách, nói rõ tác dụng nghệ thuật cũng
như tác dụng đạo đức nhằm gây hứng thú trong độc giả, khơi dậy sự tò mò cho
người đọc, để giáo viên tích cực tìm tài liệu đọc sách báo ở thư viện nhà trường.
Thư viện thường xuyên tổ chức giới thiệu cho học sinh những cuốn sách có
nội dung về các ngày lễ, kỉ niệm lớn như 20/10, 20/11, 22/12, 09/01, 03/02, 26/3,..
để các em tìm hiểu. Đồng thời qua đó giáo dục cho các em hiểu biết them về
truyền thống của dân tộc ta qua các ngày Lễ.

Khen thưởng: Ngoài các biện pháp trên, cuối năm học, CBTV tham mưu
nhà trường khen thưởng cho các cá nhân hoặc tập thể có nhiều đóng góp cho thư
viện. Từ đó khích lệ tinh thần đọc sách cho các em.
Việc quản lý sách:
VIệc cho học sinh mượn sách mang về nhà đọc là công việc thường xuyên
và cần thiết của thư viện. Thế nhưng, trong vấn đề này thư viện cũng gặp những
khó khăn trong việc giữ gìn sách, tránh mất mát, rách nát. Điều này dẫn đến tâm lý

ngại cho mựơn mang về nhà. Mặc dù đã có lịch mượn cụ thể, nhưng nhiều học
sinh còn chai ì trong việc trả sách, cùng đó, nhiều em còn thiếu trách nhiệm trong
việc giữ gìn sách dẫn đến mất sách và làm hỏng sách. Đây cũng là nguyên nhân
luân chuyển tài liệu còn hạn chế. Từ thực tế đó, qua nhiều lần suy nghĩ CBTV đã
tìm ra hướng khắc phục bằng cách tham mưu với Ban giám hiệu nhà trường, đưa
kế hoạch mượn - trả sách vào phong trào thi đua của Liên đội. Trong tuần, lớp nào
có phong trào đọc sách tốt, ủng hộ sách và trả sách đúng hạn thì sẽ được khen
thưởng, lớp nào có học sinh trả sách trễ hạn thì sẽ bị trừ điểm thi đua cho lớp đó.
Từ biện pháp trên, đã dần khắc phục được những hạn chế đã nêu và công tác phục
vụ sách, báo của thư viện đã được ổn định.
2/ khả năng áp dụng:
Với những biện pháp trên, thư viện đã tạo được bước chuyển biến mạnh mẽ,
hoạt động thư viện được hiệu quả. Đề tài này được áp dụng và ngày càng phát huy
có hiệu quả tại thư viện trường THCS Ngô Mây, là yếu tố quan trọng và cần thiết
góp phần nâng cao chất lượng dạy và học trong nhà trường.
3/ Lợi ích kinh tế - xã hội:
Việc vận động học sinh tham gia đọc và sử dụng sách thư viện sẽ tránh được
tình trạng lãng phí sách, lãng phí kiến thức thông tin trong sách báo mà thư viện
đang lưu giữ. Mặt khác, học sinh dung sách thư viện sẽ rất bổ ích vì thiết thực, sát
thực với nội dung chương trình, tránh việc mua sách tràn lan, tốn kém tiền bạc của
gia đình. Trong điều kiện nền kinh tế nước ta còn những khó khăn thì việc tận
dụng sử dụng tài liệu thư viện là rất cần thiết và rất hiệu quả.
Học sinh sử dụng sách thư viện tốt, giúp nâng cao hiệu quả hoạt động thư
viện, giúp các em có được thói quen đọc sách, hình thành văn hoá đọc ngay từ khi
ngồi trên ghế nhà trường, hoàn thiện nhân cách tốt nhất. Là một công dân có ích
cho xã hội.
4/ Kết quả thực hiện:
Thư viện đã tiến hành những hoạt động cụ thể, mang lại hiệu quả trong việc
đọc sách của giáo viên và học sinh. Phát huy tính tích cực trong hoạt động thư
viện. Cụ thể:
Tháng 10 / 2013 thư viện giới thiệu sách mới theo chủ đề: “Chăm ngoan học
giỏi” chào mừng năm học mới. Chuyên đề này do CBTV, tổ cộng tác viên thư viện
giới thiệu. Với cuốn sách “Ngô Bảo Châu- một nobel toán học” nhằm giáo dục
truyền thống hiếu học, tạo sự phấn khởi và niềm tự hào của các em học sinh khi
bước vào năm học mới.
Tháng 11/ 2013, tiếp tục giới thiệu sách đến thầy cô giáo và các em học sinh
nhân ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11. Giứoi thiệu bộ sách về “ Tình thầy trò” để
thầy và trò cùng nhau ôn lại truyền thống tô sư trọng đạo của người Việt Nam từ
những câu chuyện trong tập truyện này.
Tháng 12/2013, thay đổi hình thức tuyên truyền miệng bằng việc tổ chức
cho học sinh thi hái hoa dâng chủ với chủ đề “Tìm hiểu lịch sử VIệt Nam qua
sách”. Kế hoạch này được thực hiện lồng ghép trong giờ sinh hoạt ngoại khoá với
buổi nói chuyện tìm hiểu truyền thống quân đội nhân dân Việt Nam nhân kỳ niệm
ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam 22/12. Học sinh đọc sách sôi nổi và
tham gia có kết quả tốt. Với 1500 lượt bạn đọc đến thư viện/ tuần, 50 đầu sách lịch
sử các loại được luân chuyển.

Phối hợp với GVCN và GVBM Lịch sử tổ chức cho học sinh tham gia đọc
sách tại thư viện được đài truyền hình quốc phòng toàn dân Bình Định đến quay
phim và đưa tin. Tiết hoạt động này do cô Huỳnh Thị Phượng Hiền và cô Nguyễn
Thị Bích Vân cùng học sinh lớp 9A1 thực hiện. Học sinh tham gia 100%, đã phát
huy tính tích cực trong việc phối hợp, giáo dục học sinh về long yêu nước, khơi
dậy sự đam mê và yêu thích môn Lịch sử.
Tháng 01-02 / 2014, giới thiệu sách về chủ đề “Mừng Đảng mừng Xuân”
đượ...