BAÛN ÑOÀ THEÁ GIÔÙI

Châu mĩ La-tinh
gồm 23 nước cộng hòa
Diện tích: trên 20 triệu km2
Dân số: 600 triệu người (1993)

BẢN ĐỒ CHÂU MĨ

Tiết 7 – Bài 7: CÁC NƯỚC MĨ LA-TINH
I- NHỮNG NÉT CHUNG

Mĩ La- tinh là một khu vực rộng lớn nằm ở Trung Mỹ,
ven bờ Thái Bình Dương, phía Tây giáp Goa-tê-ma-la,
phía Bắc giáp Ôn-đu-rát, phía Nam giáp Thái Bình
Dương. Được phát hiện tương đối muộn ( thế kỉ XV)
- Diện tích: 21.041 km2. Từ Mê -hi -cô đến cực Nam
của châu Mĩ ), trên 20 triệu km2 ( 1/7 diện tích thế giới )
với dân số 600 triệu người (2001) gồm 23 nước cộng
hoà ,tài nguyên phong phú với nhiều loại kim loại màu,
kim loại quý và nhiên liệu. Các đồng bằng lớn như đồng
bằng A ma zôn

HA-I-TI
1804

Trước chiến tranh
thế giới thứ hai,
tình hình châu Mĩ La-tinh
như thế nào?

U-RU-GOAY
1828

BẢN ĐỒ KHU VỰC MĨ LA TINH ĐẦU THẾ KỈ XIX

Tiết 7 – Bài 7: CÁC NƯỚC MĨ LA-TINH
I- NHỮNG NÉT CHUNG
Hầu hết các nước châu Mỹ đều tuyên bố độc lập từ khoảng thế
kỷ XVIII, như Hoa Kỳ (từ Anh) vào năm 1776; Một số nước
độc lập nhưng vẫn còn phụ thuộc “nước mẹ” ( Hà lan, Anh,
Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha), như Cuba và Puerto Rico khi độc
lập vẫn còn phụ thuộc Tây Ban Nha cho đến đầu thế kỷ XX.
?Tại sao các nước này có tên gọi là Mĩ La-tinh?

Do là thuộc địa của Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha. Chịu ảnh hưởng ách nô dịch
lâu dài của chế độ thực dân, hầu hết các dân tộc ở Mĩ La-tinh đều nói tiếng Tây
Ban Nha và trừ Bra-xin nói tiếng Bồ Đào Nha, một số nơi nói tiếng Pháp...là
những tiếng thuộc ngữ hệ ngôn ngữ La-tinh .Do vậy lãnh thổ rộng lớn này đã
mang tên chung là Mĩ La-tinh.

23 nước
cộng hòa
từ Mê hi cô
tới Ác-henti- na, chịu
ảnh hưởng
của văn
hóa và ngữ
hệ la tinh
nên được
gọi là các
nước Mĩ
La tinh

Câu 4: Trước Chiến tranh thế giới thứ hai, các nước Mĩ La-tinh ở trong tình trạng như thế
nào?
A. Thuộc địa của Anh, Pháp.
B. Thuộc địa của Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha.
C. Những nước hoàn toàn độc lập.
D. Những nước cộng hòa, những nước trên thực tế là thuộc địa kiểu mới của Mĩ.

- Nhiều nước Mĩ-la tinh giành được độc lập
ngay từ những thập kỉ đầu của thế kỉ XIX,
nhưng sau đó lại rơi vào vòng lệ thuộc và trở
thành “sân sau” của đế quốc Mĩ.
? Từ sau chiến tranh thế giới lần thứ hai tình hình ở Mĩ
La- tinh biến chuyển như thế nào ?

Tiết 7 – Bài 7: CÁC NƯỚC MĨ LA-TINH
I- NHỮNG NÉT CHUNG
- Giành được độc lập ngay từ những thập kỉ đầu của thế kỉ
XIX, nhưng sau đó lại rơi vào vòng lệ thuộc và trở thành
“sân sau” của đế quốc Mĩ.

- Từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai, tình hình ở Mĩ Latinh có nhiều chuyển biến mạnh mẽ, mở đầu là cuộc cách
mạng ở Cu-ba đầu năm l959
Câu 6: Phong trào giải phóng dân tộc ở Mĩ La-tinh sau Chiến tranh thế giới
thứ hai được mệnh danh là gì?
A. "Đại lục mới trỗi dậy"
B. "Đại lục bùng cháy“
C. Đại lục có phong trào giải phóng dân tộc phát triển nhất
D. "Đại lục bùng cháy" và "Đại lục mới trỗi dậy"

Tiết 7 – Bài 7: CÁC NƯỚC MĨ LA-TINH
I- NHỮNG NÉT CHUNG
- Giành được độc lập ngay từ những thập kỉ đầu của thế kỉ XIX, nhưng
sau đó lại rơi vào vòng lệ thuộc và trở thành “sân sau” của đế quốc Mĩ.
- Từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai, tình hình ở Mĩ La-tinh có nhiều chuyển biến
mạnh mẽ, mở đầu là cuộc cách mạng ở Cu-ba đầu năm l959

Sau đó một cao trào đấu tranh đã bùng nổ ở Mĩ La-tinh và khu vực
này được ví như "Lục địa bùng cháy" của phong trào cách mạng.
-Kết

quả là chính quyền độc tài phản động ở nhiều nước đã bị
lật đổ, các chính phủ dân tộc được thiết lập và đã tiến hành
nhiều cải cách tiến bộ, nâng cao đời sống của nhân dân.

Câu 8: Sau Chiến tranh thế giới thứ hai, kẻ thù chủ yếu của nhân dân các
nước Mĩ La-tinh là
A. Chế độ phân biệt chủng tộc.
B. Chủ nghĩa thực dân kiểu cũ.
C. Giai cấp địa chủ phong kiến.
D. Chế độ tay sai phản động của chủ nghĩa thực dân kiểu mới.
Hình ảnh "Lục địa bùng cháy" chỉ hiện tượng gì ở Mĩ Latinh ?
Chỉ sự phát triển mạnh mẽ của phong trào đấu tranh cách mạng ở Mĩ Latinh mà
khởi nghĩa vũ trang là hình thức chủ yếu trong cuộc đấu tranh chống chế độ độc
tài thân Mĩ.
? Em hãy trình bày những sự kiện nổi bật, trong thời kì này ?

Cu Ba
Sự kiện
cách mạng
nổi bật
diễn ra
ở những
nước nào?

Ni-ca-ra-goa

Chi-lê

-Trong thời kì này nổi bật lên là những sự kiện diễn ra ở Chi-lê và Ni-ca-ra-goa .
Chi-lê: tháng 9/1970 A-gien-đê trúng cử Tổng thống đã lãnh đạo chính phủ thực hiện
nhiều cải cách tiến bộ,dân chủ; củng cố độc lập trong những năm 1970-1973
Ni-ca-ra-goa: Dưới sự lãnh đạo của mặt trận Xan-đi-nô nhân dân lật dổ chế độ độc tài
thân Mĩ, đưa đất nước phát triển theo con đường dân chủ
Nhưng cuối cùng do nhiều nguyên nhân, nhất là sự can thiệp của Mĩ phong trào cách
mạng ở Chi-lê và Ni-ca-ra-goa bị thất bại .
? Các nước Mĩ La-tinh đã có những thành tựu gì trong công cuộc xây dựng và
phát triển đất nước?
Thành tựu trong xây dựng đất nước
+ Củng cố độc lập dân tộc, dân chủ hoá đời sống chính trị, tiến hành các cải cách kinh
tế, thành lập các tổ chức liên minh khu vực về hợp tác và phát triển kinh tế, ..

Sau CTTGII, bộ mặt các nước Mĩ La-tinh đã biến đổi khác trước. Các nước Mĩ La tinh
đã khôi phục lại chủ quyền dân tộc và bước lên vũ đài quốc tế với tư thế độc lập, tự chủ
của mình. Một số nước như Braxin, Mê-hi-cô đã trở thành các nước công nghiệp mới.
Quan hệ giữa các nước Mĩ -Latinh với Việt Nam như các Hiệp ước Mê-hi-cô, Braxin trong việc xuất nhập khẩu về cà phê và nông sản.

Đoàn Bộ Ngoại giao Liên bang Mê-hi-cô (Mexico) do Thứ trưởng Các-lốt đê
I-ca-xa (Carlos de Icaza) dẫn đầu thăm chính thức Việt Nam từ ngày 67/9/2016.

Thành tựu trong xây dựng đất nước
+ Củng cố độc lập dân tộc, dân chủ hoá đời sống chính trị, tiến hành các cải cách kinh
tế, thành lập các tổ chức liên minh khu vực về hợp tác và phát triển kinh tế, ..

Từ những năm 90 của thế kỉ XX đến nay..?

-Tình hình kinh tế, chính trị gặp nhiều khó khăn, căng thẳng. Ví dụ:
+Tốc độ tăng trưởng kinh tế từ năm 1991 đến năm 2000 chỉ khoảng 3% ( trong khi
bình quân các nước ASEAN là >5%, châu Á >6%), gần đây lại giảm...1,5%
+ Thu nhập bình quân đầu người hầu như không tăng
+ Nợ nước ngoài tăng, đầu tư của nước ngoài giảm sút.
Chính trị: ở 1 số nước không ổn định, các phe phái tranh giành quyền lực, chính phủ
không kiểm soát được tình hình trong nước.

+ Tuy nhiên, từ đầu những năm 90 của thế kỉ XX tình hình kinh tế chính trị ở nhiều
nước gặp nhiều khó khăn, thậm chí có lúc căng thẳng không ổn định do sự tranh giành
quyền lực giữa các phe phái...

II.CU-BA HÒN ĐẢO ANH HÙNG

CU BA

Diện tích: 111.000 km2
Dân số: 11,3 triệu người (2002)

Bản đồ Cu Ba

MĨ
CU BA

Từ bán đảo Flo-ri-đa (Mĩ)
đến Cu Ba cách nhau 100 km

Bài 7: CÁC NƯỚC MĨ LA-TINH
I- NHỮNG NÉT CHUNG
II- CU BA – HÒN ĐẢO ANH HÙNG
1. Cuộc đấu tranh lật đổ chính quyền Ba-ti-xta thân Mĩ
- Tháng 3-1952, tướng Ba-ti-xta thiết lập chế độ độc
tài quân sự thân Mĩ.- Dân tộc >< Chế độ Ba–ti–xta.
Tại sao sau chiến tranh thế giới thứ II,
nhân dân Cu Ba phải tiếp tục đấu tranh?
Cu- ba bị biến thành trại tập trung, trại lính và xưởng đúc súng khổng lồ
Chế độ độc tài Ba-ti-xta đã xóa bỏ Hiến pháp tiến bộ ban hành 1940.
Cấm các đảng phái chính trị hoạt động, bắt giam hàng chục vạn người
yêu nước.

Bài 7: CÁC NƯỚC MĨ LA-TINH
I- NHỮNG NÉT CHUNG
II- CU BA – HÒN ĐẢO ANH HÙNG
1. Cuộc đấu tranh lật đổ chính quyền Ba-ti-xta thân Mĩ
- Tháng 3-1952, tướng Ba-ti-xta thiết lập chế độ độc
tài quân sự thân Mĩ.- Dân tộc >< Chế độ Ba–ti–xta.
- Khởi đầu là cuộc tấn công pháo đài Môn-ca-đa của 135
thanh niên yêu nước do Phi-đen Ca-xtơ-rô lãnh đạo (267-1953)
Khởi đầu cho cuộc đấu tranh là sự kiện nào?

Pháo đài Môn-ca-đa

Phi-đen Ca-xtơ-rô,
sinh năm 1927- nhà
hoạt động Đảng và
Nhà nước Cu Ba.
Xuất thân trong một
gia đình điền chủ ở
Ô- ri- en- tê; 1945,
học luật ở trường Đại
học La Ha bana, năm
1948 tham gia phong
trào chống Mĩ ở Côlôm-bi-a; 1950 đỗ tiến
sĩ Luật học.

Phi-đen Ca-xtơ-rô

Vì sao cuộc
đấu tranh
ngày 26-7
đã mở ra
giai đoạn
mới cho
cách mạng
Cu Ba?

Phi-đen Ca-xtơ-rô và
các thanh niên yêu nước

Tiết 7 – Bài 7: CÁC NƯỚC MĨ LA-TINH
I- NHỮNG NÉT CHUNG
II- CU BA – HÒN ĐẢO ANH HÙNG
1. Cuộc đấu tranh lật đổ chính quyền Ba-ti-xta thân Mĩ
- Tháng 3-1952, tướng Ba-ti-xta thiết lập chế độ độc
tài quân sự thân Mĩ.
- Khởi đầu là cuộc tấn công pháo đài Môn-ca-đa
của 135 thanh niên yêu nước do Phi-đen Ca-xtơ-rô
lãnh đạo (26-7-1953)
Cách mạng Cu Ba tiếp tục đấu tranh
và đạt kết quả như thế nào?

- Năm 1955 Phi-đen Ca-xtơ-rô sang Mê-hi-cô tiếp tục cuộc đấu tranh, thành lập tổ
chức “ Phong trào 26-7”
-Cuối tháng 11-1956 Phi đen cùng 81 chiến sĩ yêu nước trở về nước trên con tàu
Granma, tiếp tục hoạt động .
- Được sự ủng hộ của nhân dân, lực lượng cách mạng ngày càng lớn mạnh, phong trào
đấu tranh lan rộng cả nước.

- Cuối năm 1958 các binh đoàn cách mạng do Phi đen làm tổng chỉ huy liên tiếp mở
các cuộc tiến công.
- Ngày 1-11959 chế độ độc tài bị lật đổ, Cách mạng Cu-ba giành thắng lợi.

•

Ý nghĩa:
- Lật đổ chế độ độc tài quân sự Ba-xi-ta
- Chấm dứt 5 thế kỉ đô hộ của chủ nghĩa thực dân, giành độc lập thực sự.
- Giáng một đòn mạnh mẽ vào âm mưu bá chủ của đế quốc Mĩ.

- Sau ngày cách mạng thắng lợi, Chính phủ cách mạng do Phi-đen đứng đầu đã tiến
hành cuộc cải cách dân chủ triệt để : cải cách ruộng đất, quốc hữu hoá các xí nghiệp
của tư bản nước ngoàii, xây dựng chính quyền cách mạng các cấp và thanh toán nạn
mù chữ, phát triển giáo dục, y tế... Bộ mặt đất nước Cu-ba thay đổi căn bản và sâu
sắc.

Mĩ thấy Cu Ba là “cái họa sát nách”, cho nên chính phủ Ken-nơ-đi định bóp chết cuộc
cách mạng ở Cu Ba. Tháng 10/1960, Mĩ tuyên bố cấm vận với Cu Ba. Đến tháng 41961 lại xảy ra “sự kiện xâm nhập Ciron Beach” (Mĩ gọi là sự kiện vịnh Con Heo”).
Tháng 4-1961 quân dân Cu-ba đã đánh tan quân đánh thuê của Mĩ tại bãi biển Hi-rôn.
Phi-đen tuyên bố : Cu-ba tiến lên Chủ nghĩa xã hội.
Ngày 22/10/1962, Ken-nơ-đi tuyên bố phong tỏa vũ trang đối với Cu Ba, phái chiến
thuyền phong tỏa Cu Ba và ngăn chặn không cho tàu bè Liên Xô đi vào Cu Ba…
- - Mặc dù bị Mĩ bao vây, cấm vận nhưng Cu-ba vẫn đạt những thành tựu to lớn trên các
lĩnh vực kinh tế, giáo dục, y tế...
Mức tăng trưởng ngày càng gia tăng: năm 1994 là 0.4%, 1995 là 2.5%, 1996 là 7.8%

.Cu-ba là lá cờ đầu của Mĩ la-tinh trong sự nghiệp đấu tranh giành và giữ độc lập.

Tiết 7 – Bài 7: CÁC NƯỚC MĨ LA-TINH
II- CU BA – HÒN ĐẢO ANH HÙNG
1. Cuộc đấu tranh lật đổ chính quyền Ba-ti-xta thân Mĩ
2. Công cuộc cải cách dân chủ
3. Thành tựu
Mặc dù bị Mĩ bao vây, cấm vận, nhân dân Cu Ba vẫn
giành được nhiều thành tựu to lớn về công nghiệp, giáo dục,
y tế, văn hoá... đạt trình độ cao của thế giới.

Mối quan hệ đòan kết
hữu nghị giữa lãnh tụ Phi-đen Ca-xtơ-rô, nhân dân
Cu Ba với Đảng, chính phủ và nhân dân ta ?

Cu Ba giúp đỡ Việt Nam :
- Khi cuộc kháng chiến chống Mỹ của ta diễn ra ác liệt, chủ
tịch Phi-đen Ca-xtơ-rô tuyên bố : “Vì Việt Nam chúng ta sẵn
sàng hiến cả máu của mình”.
- Năm 1973, nhân dân Cu Ba tặng Việt Nam 5 công trình :
khách sạn Thắng Lợi, đường cao tốc Xuân Mai, bệnh viện 500
giường ở Đồng Hới, trại bò Mộc Châu, trại gà Ba Vì…

Trình bày hiểu biết của em về mối quan hệ đòan kết
hữu nghị giữa lãnh tụ Phi-đen Ca-xtơ-rô, nhân dân
Cu Ba với Đảng, chính phủ và nhân dân ta ?

Việt Nam giúp đỡ Cu Ba :
- Cuối năm 1993, ta ủng hộ 10.000 tấn gạo.
- Năm 1994, ta ủng hộ 20.000 tấn gạo.
- Năm 1996, ta ủng hộ 20.000 tấn gạo.
- Đòan thanh niên Cộng sản xuất 5 triệu xuất tập
viết cho học sinh Cu Ba.
- Việt Nam – Cu Ba tiếp tục đòan kết hổ trợ đẻ
phát triển…

 Tình nghĩa anh em thủy chung son sắt.

DẶN DÒ

* Ôn

tập chuẩn bị kiểm tra 1 tiết
vào tuần 8.

* Nội dung bài 1,3,4,5,6,7.